Paul Sabatier Feiten


De Franse chemicus Paul Sabatier (1854-1941) is vooral bekend om zijn werk op het gebied van gekatalyseerde gasfasereacties.

Paul Sabatier werd geboren in Carcassonne op 5 november 1854. Na zijn afstuderen aan de École Normale Supérieure in 1874 en een jaar lesgeven in het lycée van Nîmes, werd hij in 1878 laboratoriumassistent aan de Colle‧gede France. Twee jaar later behaalde hij zijn doctoraatsdiploma met een proefschrift over de thermochemie van zwavel en de metaalsulfiden. Na een jaar als maître de conference in de natuurkunde aan de faculteit wetenschappen van Bordeaux te hebben gewerkt, nam hij de leiding over de cursus natuurkunde aan de faculteit wetenschappen van Toulouse, de school waar hij de rest van zijn leven bleef. Hij werd hoogleraar scheikunde in 1884 en werd een van de meest briljante vertegenwoordigers van de Franse chemische school.

Na het afronden van zijn scriptie richtte Sabatier zijn aandacht op een groot aantal anorganische en fysieke problemen met betrekking tot de thermochemie van sulfiden, chloriden en chromaten. Een gedetailleerde studie van de omzettingssnelheid van metafosforzuur, studies over absorptiespectra, en het meten van de verdelingscoëfficiënten van een base tussen twee zuren werden opgenomen in de eerste 2 decennia van zijn werk.

Sabatier’s inspanningen op het gebied van de organische chemie begonnen rond 1897 en leidden tot het formuleren van een theorie van katalytische hydrogenering over fijn verdeelde metalen zoals nikkel, koper, kobalt, ijzer en platina. Met de hulp van zijn collega’s voerde hij niet alleen een groot aantal experimentele studies uit over katalytische hydrogenering, maar stelde ook een theorie van katalyse voor die nog steeds nuttig en deugdelijk is.

Hij stelde voor dat reactanten zich met elkaar combineren over katalysatoren heen als gevolg van de vorming van onstabiele complexen of verbindingen met het oppervlak van de katalysator. Voor deze hypothese en voor zijn talrijke experimentele katalytische studies zal de wetenschap en de industrie eeuwig dankbaar zijn.

De chemicus kreeg veel eer. Hij werd verkozen tot lid van de Franse Academie van Wetenschappen, tot commandant van het Légion d’Honneur en tot erelid van de Royal Society of London, de Academie van Madrid en de Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen. Hij kreeg ook vele prijzen en medailles, en “voor zijn methode van hydrogenering van organische verbindingen in aanwezigheid van fijn verdeeld nikkel” ontving hij in 1912 de Nobelprijs voor de scheikunde.

Sabatier wordt omschreven als gereserveerd en vrijstaand. Hij was dol op kunst en tuinieren. Vanaf zijn huwelijk met Mademoiselle Herail waren er vier dochters, waarvan er één trouwde met de Italiaanse chemicus Emile Pomilio. Sabatier stierf op 14 augustus 1941.

Verder lezen op Paul Sabatier

Biografische informatie over Sabatier staat in Eduard Farber, Nobel Prize Winners in Chemistry, 1901-1950 (1953); Eduard Farber, red., Grote Scheikundigen (1961); en Nobel Stichting, Chemistry: Nobellezingen, inclusief presentaties en biografieën van laureaten (3 delen, 1964-1966).


GOSTOU? PARTILHE COM OS SEUS AMIGOS!